Giriş
Siziň ulanyşyňyz üçin dogry aýlanýan amortizatory saýlamak birnäçe faktorlary üns bilen göz öňünde tutmagy talap edýär. Ýeterlik momenti bolmadyk amortizatory saýlamak gözegçiliksiz ýa-da sesli ýapylma hereketine sebäp bolar. Aşa köp momenti bolan amortizatory saýlamak komponentiň dogry ýapylmagyna päsgel berip biler. Nädogry ölçeg ýa-da gurnama görnüşi gereksiz dizaýn kynçylyklaryny döredip biler.
Aşakdaky ädimler aýlanýan amortizatory saýlamak prosesi boýunça size ýol görkezer.
Aýlanýan amortizatory saýlamazdan öň, ilki bilen aýlanýan amortizatoryň nämedigini we onuň nähili işleýändigini düşünmek peýdalydyr. Serediň Aýlanýan amortizator näme.
1-nji ädim — Hereket görnüşiňizi tassyklaň
Ilkinji ädim, ulanylyşyň aýlanma hereketini öz içine alýandygyny tassyklamakdyr. Aýlanýan amortizatorlar okuň daşyndan aýlanýan ýa-da öwrülýän bölekleri dolandyrmak üçin niýetlenendir.
Tipik ulanylyşlara aşakdakylar girýär:
● gapaklar we açylýan gapaklar
●tualet oturgyjynyň ýumşak ýapylýan mehanizmleri
●awtoulag ellikleri üçin bölümler, gol daýançlar we käse saklaýjylar
●şkaf gapylary we mebel gapaklary
● enjamlaryň gapaklary we dolandyryş panelleri
Aýlanýan amortizatorlar, adatça, süýşýän gapylar, çekmejeler ýa-da itip çekýän mehanizmler ýaly göni çyzykly hereket üçin amatly däl.
Eger ulanylyşyňyz esasan göni çyzyk boýunça hereket edýän bolsa, çyzykly amortizator has amatly bolup biler.
Hereketi dolandyrmak üçin haýsy çözgüt siziň mehanizmiňize laýyk gelýändigine ynanmaýan bolsaňyz, serediňLineý amortizator we aýlanýan amortizator: Dogryny nädip saýlamaly.
2-nji ädim — Dogry aýlanýan amortizator görnüşini saýlaň
Programmanyň aýlanma hereketini ulanýandygyny tassyklandan soň, indiki ädim haýsy aýlanma amortizator gurluşynyň mehanizme iň gowy laýyk gelýändigini kesgitlemekdir.
Dürli aýlanýan amortizator görnüşleri dürli moment talaplaryna, aýlanma burçlaryna, amortizasiýa ugurlaryna, gurnama ýerlerine we mehaniki gurluşlara laýyk gelýär.
●Pnewmatik amortizator
Pnewmatik amortizatorlaradatça çäklendirilen aýlanma burçy we bir taraplaýyn dempressiýa bilen ulanylýan ulgamlarda, mysal üçin, unitaz oturgyjynyň gapaklarynda, enjamyň gapaklarynda we beýleki menteşeli mehanizmlerde ulanylýar.
● Disk amortizatory
Disk amortizatorlaryadatça has uly demping kuwwatyny talap edýän ýa-da oturgyç ulgamlary, lukmançylyk enjamlary we beýleki ýokary ýük çekýän mehanizmler ýaly has uly we agyr aýlanýan bölekleri öz içine alýan ulanylyşlar üçin saýlanýar.
Önümiň seriýasyna baglylykda, disk amortizatorlary bir taraplaýyn ýa-da iki taraplaýyn amortizasiýany üpjün edip biler.
● Dişli amortizator
Dişli amortizatorlaraýlanma hereketini geçirmek üçin daşarky dişlini ulanyň we takyk we yzygiderli tizlik gözegçiligini talap edýän ykjam mehanizmlere gowy laýyk gelýär.
Olar, adatça, awtoulag salonlarynda, elektron önümlerde we giňişlik çäklendirilen beýleki mehanizmlerde ulanylýar.
● Mini Barrel Damperi
Mini Barrelli Amortizatorlarykjam silindrik gurluşa eýedirler we gurnama giňişligi çäkli bolan ýerlerde peýdalydyrlar.
Olar, adatça, kiçi awtoulaglarda, mebellerde, enjamlarda we elektron mehanizmlerde ulanylýar, bu ýerde ykjam aýlanýan amortizator çözgüdi talap edilýär.
Bu dört görnüş moment aralygy, aýlanma burçy, demping ugry, ölçeg we degişli ulanylyş ugurlary boýunça tapawutlanýar. Bu aýratynlyklaryň jikme-jik deňeşdirilmegi üçin serediňAýlanýan amortizatorlaryň görnüşleri: disk, dişli çarh, barrel we wint düşündirildi.
3-nji ädim — Gerekli momenti kesgitläň
Aýlanýan amortizatory saýlamagyň iň möhüm ädimleriniň biri dogry amortizasiýa momentini saýlamakdyr.
Eger demping momenti gaty pes bolsa, bölek henizem gaty çalt hereket edip biler ýa-da hereketiň ahyrynda aşa köp zarba döredip biler. Eger moment gaty ýokary bolsa, mehanizm gaty ýaly bolup biler ýa-da niýetlenilişi ýaly hereket etmezligi mümkin.
Gerekli moment aşakdaky faktorlara baglydyr:
●hereket edýän bölegiň massasy
● onuň agyrlyk merkeziniň ýerleşýän ýeri
●agyrlyk merkezi bilen okunyň arasyndaky aralyk
● açylyş burçy
● islenýän hereket tizligi
Esasy moment hasaplamasy
Agirlyk merkezi ok bilen daşky gyranyň arasynda takmynan ýarym ýerde ýerleşýän deň agramly gapak ýa-da panel üçin iň ýokary statik ýük momentini aşakdaky usullar bilen hasaplamak bolýar:
T = M × g × L ÷ 2
Nirede:
●T= ýük momenti (N·m)
●M= hereket edýän bölegiň massasy (kg)
●g= grawitasiýa tizlenmesi, takmynan 9.8 m/s²
●L= oýukdan daşky gyra çenli umumy aralyk (m)
Mysal
Gapagyň barlygyny göz öňüne getiriň:
●Massa:1,5 kg
●Oýun böleginden daşky gyra çenli uzynlyk:0,4 m
Statik ýüküň çaklanylýan iň ýokary momenti:
T = 1.5 × 9.8 × 0.4 ÷ 2
T ≈ 2.94 N·m
Bu gymmatlyk laýyk amortizasiýa momentini saýlamak üçin başlangyç nokady üpjün edýär.
Eger agyrlyk merkezi komponentiň ýarymynda ýerleşmese, umumy uzynlygyň ýarysynyň ýerine, okdan agyrlyk merkezine çenli hakyky aralygy ulanyň.
Ýük momenti açylyş burçuna görä hem üýtgeýär. Köp menteşeli gapak ulanylyşlarynda, gapak gorizontal ýagdaýa ýakyn bolanda grawitasiýa momenti iň ýokary bolýar we gapak diklige tarap hereket edende azalýar.
Şonuň üçin amortizatoryň soňky saýlanyşynda saýlanan amortizatoryň islenýän açylyş ýa-da ýapylma tizligi, işleýiş temperaturasy, gurnama geometriýasy we moment häsiýetnamalary hem göz öňünde tutulmalydyr.
Möhüm ulanylyşlar üçin, dizaýny gutarmazdan öň, saýlanan modeli hakyky mehanizmde synagdan geçiriň.
4-nji ädim — Söndürme ugruny saýlaň
Gerekli momenti kesgitländen soň, ulanyş üçin bir aýlanma ugry boýunça ýa-da iki taraplaýyn demping gerekdigini tassyklaň.
Bir taraplaýyn demping
Bir taraply aýlanýan amortizator, esasan, bir ugurda amortizasiýany üpjün edýär, tersine bolsa, garşylyk az ýa-da peseldilen garşylyga eýedir.
Bu hereketiň diňe bir bölegini dolandyrmak zerur bolanda peýdalydyr. Mysal üçin, gapagy has erkin açylýan mahaly haýal ýapylmaly bolup biler.
Iki taraplaýyn demping
Iki taraplaýyn aýlanýan amortizator iki aýlanma ugry boýunça hem amortizasiýa garşylygyny üpjün edýär.
Bu açylýan we ýapylýan hereketleriň hem gözegçilikde saklanmaly bolýan mehanizmler üçin amatlydyr.
Düzgün demping ugry mehanizmiň niýetlenen hereketine baglydyr. Dempingiň belli bir modelini saýlamazdan öň bu talaby tassyklaň.
5-nji ädim — Gurnamak talaplaryny barlaň
Amortizatoryň görnüşini, momentini we amortizatoryň ugruny tassyklandan soň, saýlanan amortizatoryň mehanizme dogry ornaşdyrylyp bilinýändigini barlaň.
●Gurnama ugry
Gurnamagyň ugry amortizatoryň dizaýnyna baglylykda amortizasiýa işine täsir edip biler. Käbir aýlanýan amortizatorlar keseligine, dikligine ýa-da burç bilen gurnalyp bilner, ýöne rugsat berlen ugur saýlanan modeliň tehniki şertlerinde hemişe tassyklanmalydyr.
●Montaž we hereketiň geçirilmegi
Aýlanma hereketiniň dogry geçirilmegi üçin amortizator hereket edýän bölek bilen mehaniki taýdan birikdirilmelidir.
Önümiň görnüşine baglylykda, bu mil, dişli çarh, gönüden-göni birikme ýa-da başga bir mehaniki geçiriji gurluş arkaly amala aşyrylyp bilner.
Gurnama, şeýle hem, amortizatoryň işine ýa-da hyzmat möhletine täsir edip biljek aşa köp deňleşdirilmezlikden, radial ýükden, ok boýunça ýükden ýa-da urgudan gaça durmalydyr.
●Montaž usuly
Dürli aýlanýan amortizatorlar dürli gurnama usullaryny ulanýarlar, mysal üçin, goýujy, flanesli, içine goýlan, walda oturdylan ýa-da dişli çarh bilen hereketlendirilýän dizaýnlar.
Öndürişiň elýeterli gurluşy we ýygnamak usuly bilen gurnama stiliniň gabat gelýändigini tassyklaň.
●Gurnamak giňişligi we aýlanma burçy
Amortizatoryň göwresi, gurnama aýratynlyklary we mehanizm tarapyndan talap edilýän ähli hereket diapazony üçin ýeterlik ýeriň bardygyna göz ýetiriň.
Şeýle hem, saýlanan modeliň görkezilen iş aralygyndan geçmezden, zerur aýlanma burçuny goldaýandygyny tassyklaň.
6-njy ädim — Daşky gurşaw şertlerini göz öňünde tutuň
Işleýiş gurşawy dempingiň netijeliligine we önümiň çydamlylygyna täsir edip biler. Aýlanýan dempingi saýlamazdan öň, dempingiň hakyky ulanylanda nähili şertlere duçar boljakdygyny anyklaň.
●Işleýiş temperaturasy
Temperatura demping suwuklygynyň ýapyşlygyna täsir edip, şonuň üçin demping momentini üýtgedip biler.
Eger ulanyş uly temperatura üýtgemelerine sezewar boljak bolsa, saýlanan modeliň garaşylýan iş temperatura aralygyna laýyk gelýändigini we şol şertlerde kabul ederlikli demping işini üpjün edýändigini tassyklaň.
●Ulanyş ýygylygy we hyzmat ömri
Mehanizmiň garaşylýan hyzmat möhleti dowamynda näçe gezek işlejekdigini göz öňünde tutuň.
Ýygy-ýygydan açylýan we ýapylýan siklleri bolan programmalar, diňe wagtal-wagtal ulanylýan önümlere garanyňda has ýokary berkligi talap edip biler. Sikliň ömri möhüm bolan ýerlerde, saýlanan modeliň berklik aýratynlyklaryny tassyklaň.
●Çyglylyk, tozan we himiki täsir
Çyglylyga, tozana, arassalaýjy serişdelere, himiki maddalara ýa-da beýleki daşky gurşaw şertlerine sezewar bolan ulanylyşlar üçin belli materiallar, möhürleýji gurluşlar ýa-da korroziýa garşy gurluş gerek bolup biler.
Bu talaplar saýlanan amortizatoryň tehniki aýratynlyklary bilen deňeşdirilmelidir.
●Kadalaşdyryjy we maddy talaplar
Eger gutarnykly önüm belli bir kadalaşdyryjy ýa-da material laýyklyk talaplaryna laýyk gelse, saýlanan amortizatoryň we onuň materiallarynyň niýetlenen ulanylyşyň we maksatly bazaryň talaplaryna laýyk gelýändigini tassyklaň.
Önümiň seriýasyna we taslama talaplaryna baglylykda RoHS-e laýyk gelýän ýa-da ulanylyş üçin ýörite material wariantlary elýeterli bolup biler.
Aýlanýan amortizatory saýlamak boýunça barlag sanawy
Aýlanýan amortizatory saýlamazdan öň, aşakdakylary barlaň:
●Hereket çyzykly däl-de, aýlawlymy?
●Haýsy aýlanýan amortizator gurluşy mehanizme has laýyk gelýär?
●Söndüriji momentiň nähili güýji gerek?
●Bir taraplaýyn ýa-da iki taraplaýyn demping gerekmi?
●Nähili aýlanma burçy talap edilýär?
●Gurnamak üçin ýeterlik ýer barmy?
●Dempfer mehanizme nähili birikdiriler?
●Ol nähili iş temperaturasyny we daşky gurşaw şertlerini başdan geçirer?
●Çydamlylyk, material ýa-da laýyklyk boýunça anyk talaplar barmy?
●Saýlanan model hakyky mehanizmde synagdan geçirildimi?
Bu faktorlary bilelikde göz öňünde tutmak, diňe moment esasynda amortizator saýlamakdan has ygtybarly netije berer.
Dogry aýlanýan amortizatory tapyň
Siziň programmaňyz üçin laýyk modeli saýlamakda kömege mätäçmi?
Gerekli momenti, amortizatoryň görnüşini we gurnama aýratynlyklaryny eýýäm bilýärsiňizmi?
Ýerleşdirilen wagty: 2023-nji ýylyň 18-nji apreli
